Wielu małżonków myśli, że jeśli pieniądze znajdują się na ich osobistym koncie bankowym, to automatycznie należą tylko do nich. Zwłaszcza w trakcie rozwodu – często padają słowa: „To moje! To z mojej wypłaty! To ja zarabiałem!”
Konta bankowe a rozwód i podział majątku
Tyle że… dla sądu nie ma znaczenia, na kogo zarejestrowane jest konto. Znaczenie ma pochodzenie środków – a jeśli pieniądze zgromadzono w trakcie trwania wspólności majątkowej, nawet na koncie „jednej osoby”, to mogą one wchodzić do majątku wspólnego i podlegać podziałowi po rozwodzie.
Co więcej – to, co dziś wydaje się „ukryte”, może zostać ujawnione np. w sprawie o alimenty (gdzie sąd analizuje dochody z kont) albo w postępowaniu o podział majątku.
Konta bankowe a rozwód i podział majątku
1. Konto bankowe jako składnik majątku wspólnego
Jeśli konto bankowe (rachunek osobisty lub wspólny) zostało założone w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej, to:
środki pieniężne zgromadzone na koncie (nawet jeśli konto jest na jedno z małżonków) wchodzą do majątku wspólnego (np. pochodzą z wynagrodzenia za pracę).
Nie liczy się, czy konto było wspólne czy osobne, tylko skąd pochodziły środki. Sądowy podział majątku – jak to wygląda?
2. Kiedy środki na koncie NIE wchodzą do majątku wspólnego?
Środki NIE wchodzą do majątku wspólnego, jeśli pochodzą:
z dziedziczenia lub darowizny na rzecz jednego z małżonków (chyba że inaczej zaznaczono),
z odszkodowania za uszczerbek na zdrowiu,
z majątku osobistego sprzed ślubu,
pochodzą z majątku odrębnego, np. wynajmu mieszkania należącego wyłącznie do jednego małżonka sprzed ślubu (choć tu bywają wyjątki).
3. Co dzieje się z kontem po rozwodzie?
Jeśli konto nadal istnieje, a środki nie zostały jeszcze rozdzielone, można je objąć wnioskiem o podział majątku wspólnego.
Jeśli małżonek wypłacił środki z konta tuż przed rozwodem lub w jego trakcie, drugi małżonek może domagać się rozliczenia tych środków, wskazując, że należały do majątku wspólnego.
4. Co z kontem wspólnym?
Konto wspólne bankowe zazwyczaj prowadzone jest na zasadzie współwłasności łącznej. Po rozwodzie może być zamknięte, a środki dzielone.
Jeśli konto wspólne istnieje, bank zwykle nie rozstrzyga, kto jest właścicielem jakiej części, dlatego rozliczenia między małżonkami muszą nastąpić w drodze umowy lub postępowania sądowego.
5. Co warto zrobić przy rozwodzie / podziale majątku?
Sporządzić zestawienie rachunków i historii wpływów,
Ustalić, które środki pochodzą z majątku wspólnego,
Zebrać dowody (wyciągi, potwierdzenia przelewów, źródła dochodów),
W razie potrzeby – złożyć wniosek do sądu o rozliczenie środków na koncie bankowym.
Jeśli stoisz przed rozwodem i masz wątpliwości, czy i jak rozliczyć konta bankowe – warto wiedzieć, jak to wygląda od strony prawnej. Więcej praktycznych przykładów i gotowych rozwiązań znajdziesz również w moim e-booku o podziale majątku po rozwodzie.
Case study: „To moje konto” – a jednak do podziału. Historia klientki z Warszawy
Moja klientka, pani Joanna, zgłosiła się do mnie w trakcie sprawy rozwodowej z mężem, która od początku była trudna. Mąż – właściciel niewielkiej spółki informatycznej – zarabiał dobrze, ale… na papierze był niemal bez środków. Twierdził, że nie ma majątku, nie ma oszczędności, nie ma nieruchomości. Wszystko rzekomo „w firmie”, a prywatne konto bankowe? „To tylko moje środki, po rozwodzie nic nie dostaniesz.” Joanna podejrzewała, że mąż ukrywa pieniądze, ale nie miała dostępu do jego konta – był jedynym właścicielem rachunku. W toku sprawy, gdy złożyliśmy odpowiedni wniosek dowodowy, sąd zobowiązał męża do przedstawienia historii kont bankowych z ostatnich kilku lat.
Co się okazało?
Na prywatne konto męża regularnie wpływały wynagrodzenia z tytułu kontraktów informatycznych (średnio po 18–22 tys. zł miesięcznie),
Z konta mąż opłacał prywatne wydatki (zakupy sprzętu, luksusowe wakacje, leasing samochodu),
W ostatnich miesiącach przed rozwodem wypłacił ponad 150 tys. zł i przeniósł środki do gotówki lub na konto znajomego – co również zostało ujawnione dzięki analizie przelewów.
Co zrobił sąd?
Sąd po sprawdzeniu wyciągów z kont, uznał finalnie wysokie alimenty ze względu na ponadprzeciętnie dobrą sytuację finansową oraz wysokie koszty utrzymania dziecka wskazane przez matkę. Podział majątku również dotyczył wszystkich środków, nawet tych, które były mąż próbował ukryć. Wyrok z klauzulą wykonalności – alimenty
Wnioski:
Samo prowadzenie konta wyłącznie na swoje nazwisko nie oznacza, że pieniądze są wyłączną własnością tej osoby.
W postępowaniu o podział majątku sąd bada pochodzenie środków, nie tylko właściciela rachunku.
Próby ukrycia pieniędzy często kończą się obowiązkiem spłaty drugiego małżonka, a czasem nawet zarzutem działania w złej wierze.
Konta bankowe a rozwód i podział majątku – najczęściej zadawane pytania:
1. Czy konto bankowe na jednego małżonka wchodzi do majątku wspólnego?
Tak, jeśli konto zostało założone w trakcie trwania małżeństwa i wpływały na nie środki z pracy, działalności gospodarczej lub inne wspólne dochody – to zgromadzone na nim pieniądze wchodzą do majątku wspólnego, nawet jeśli tylko jedno z małżonków jest formalnym właścicielem konta.
2. Czy pieniądze na koncie można „ukryć” przed podziałem?
Tylko teoretycznie. Sąd może zobowiązać do przedstawienia historii kont, a zatajenie środków może skończyć się źle.
3. Co jeśli jedno z małżonków wypłaciło pieniądze z konta tuż przed rozwodem?
Druga strona ma prawo domagać się rozliczenia tych środków jako składnika majątku wspólnego. Liczy się nie to, gdzie pieniądze są teraz, ale do kogo należały w czasie trwania wspólności majątkowej.
4. Czy darowizna na konto jednego małżonka wchodzi do majątku wspólnego?
Nie, jeśli darowizna została dokonana na rzecz tego konkretnego małżonka (np. z wyraźnym zaznaczeniem w tytule przelewu). Takie środki stanowią jego majątek osobisty i nie podlegają podziałowi.
5. Czy pieniądze z konta firmowego też mogą być dzielone?
Tak, jeśli firma była prowadzona w trakcie małżeństwa i dochody z niej zasilały budżet domowy. Sąd może analizować również przepływy z konta firmowego, zwłaszcza jeśli jednoosobowa działalność była prowadzona przez jednego z małżonków.
6. Czy mogę założyć nowe konto po rozstaniu i „ratować” pieniądze?
Jeśli nie ma jeszcze rozdzielności majątkowej, to wszystkie dochody wciąż wchodzą do majątku wspólnego – nawet jeśli trafią na nowe konto. Ochronę daje dopiero sądowe lub notarialne ustanowienie rozdzielności.
7. Czy sąd może sprawdzić historię kont z ostatnich lat?
Tak, zwłaszcza jeśli istnieje podejrzenie, że środki były wypłacane, ukrywane lub przelewane na inne konta. Sąd może badać nawet kilkuletnią historię konta, by ustalić rzeczywisty stan majątku.
